RISKYZ-2026-00095MITAIID9 görüntülenme

Risk sınıflandırması: MIT AI Risk Repository etiketinden birebir alınmıştır.

3.Yanlış Bilgi

Orta Doğu’daki askeri hareketliliğe dair yapay zekâ üretimi sahte görsellerin dezenformasyon amacıyla yayılım gösterdiği bildirildi

Yayınlandı: 29 Temmuz 2026Olay: Mart 2026

Orta Doğu’daki askeri gerilim sırasında Google Gemini ve xAI Grok kullanılarak üretilen sahte esir asker ve çatışma görsellerinin, sosyal medya platformlarında gerçek sanılarak paylaşıldığı ve bilgi kirliliğine yol açtığı bildirildi.

Olay

2026 yılı Mart ayında Orta Doğu’da tırmanan gerilimle eş zamanlı olarak, ABD askerlerinin İran Devrim Muhafızları tarafından esir alındığını, askeri uçakların düşürüldüğünü veya birliklerin bölgeye iniş yaptığını gösteren yapay zekâ üretimi görsellerin sosyal medya platformlarında yayıldığı bildirildi. AFP tarafından yapılan incelemede, X ve Facebook gibi mecralarda paylaşılan ve gerçek olduğu iddia edilen bu görsellerin Google’ın Gemini aracıyla oluşturulduğu; görsellerde Gemini’ye ait görsel filigranların ve dijital SynthID izlerinin bulunduğu tespit edildi.

Söz konusu sahte içeriklerin, eski bir ABD başkan adayı da dâhil olmak üzere yüksek takipçili hesaplar tarafından paylaşılarak binlerce görüntülenmeye ulaştığı aktarıldı. Teknik incelemeler, görsellerde yapay zekâ üretimlerine özgü biçimsiz parmaklar, hatalı üniforma desenleri, tutarsız kamuflaj yapıları ve fiziksel anomaliler (üç kollu figürler gibi) bulunduğunu ortaya koydu. Görsellerin bir kısmının "yapay zekâ çöpü" (AI slop) olarak nitelendirilen düşük kaliteli üretimler olmasına rağmen, kullanıcıların içerikleri mobil cihazlardan hızlı tüketmesi ve bölgeden teyitli bilgi akışının kısıtlı olması nedeniyle dezenformasyonun etkili olduğu değerlendirildi.

Ayrıca xAI tarafından geliştirilen Grok sisteminin, aktif çatışma bölgelerine dair gerçekçi görseller oluşturulmasını engelleyen güvenlik kuralları bulunmasına rağmen, kullanıcı komutları üzerine Tahran’da çatışan asker görselleri ürettiği bildirildi. Yapılan testlerde sistemin bu tür içerikleri oluştururken başlangıçta herhangi bir uyarı vermediği, ancak daha sonra kuralları hatırlatarak benzer talepleri reddettiği; bu durumun sistemin güvenlik bariyerlerinde istikrarsızlık olduğunu gösterdiği öne sürüldü.

Olayın ardından X platformu, yapay zekâ ile üretildiği beyan edilmeden paylaşılan askeri çatışma videoları için ilgili hesapların reklam geliri elde etmesini 90 gün süreyle askıya alacağını ve topluluk notları aracılığıyla binlerce gönderiye uyarı eklendiğini açıkladı. Bununla birlikte, platformların duygusal ve kutuplaştırıcı içerikleri öne çıkaran algoritmik yapılarının, bu tür sahte görsellerin yayılım hızını artırdığı belirtilmektedir.

Akademik Atıf

RiskYZ. (2026). RISKYZ-2026-00095: Orta Doğu’daki askeri hareketliliğe dair yapay zekâ üretimi sahte görsellerin dezenformasyon amacıyla yayılım gösterdiği bildirildi. RiskYZ Vaka Kütüphanesi. https://riskyz.org/cases/RISKYZ-2026-00095

Sınıflandırma

Risk Alanı
3.Yanlış Bilgi
Alt Kategori
3.1Yanlış veya yanıltıcı bilgi
Kaynak
Yapay Zekâ
Niyet
Kasıtsız
Zamanlama
Dağıtım Sonrası

Detaylar

Etkilenen Sistem
Google Gemini, xAI Grok, X (Twitter), Facebook
Sektör
Savunma
Konum
Küresel

Zaman Çizelgesi

Olay Tarihi
Mart 2026
Yayınlandı
29.07.2026
Güncellendi
13.08.2026

Olay tarihi zararın başladığı anı gösterir; haberin ya da davanın tarihi olmayabilir. Nasıl belirlenir?

Etiketler

#üretken yapay zekâ#dezenformasyon#sosyal medya#Google Gemini#Grok#yanlış bilgi#doğrulama eksikliği#kamu güveni#siyasi manipülasyon#yapay zekâ hatası