Risk sınıflandırması: MIT AI Risk Repository etiketinden birebir alınmıştır.
Grok’un Netanyahu’nun Hayatta Olduğunu Gösteren Gerçek Videoyu İran Savaşı Söylentileri Sırasında Deepfake Olarak Yanlış Sınıflandırdığı Bildirildi
Grok ve bazı yapay zekâ tespit araçları, Benjamin Netanyahu’nun ölüm söylentilerini yalanlamak amacıyla yayımladığı gerçek videoyu görüntü sıkıştırmasından kaynaklanan bozulmalar nedeniyle deepfake olarak yanlış sınıflandırdı.
Olay
ABD ve İsrail’in 28 Şubat’ta İran’a karşı askerî operasyon başlatmasının ardından İran devlet medyası ve İran yönetimini destekleyen sosyal medya hesaplarının, İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu ile bazı üst düzey İsrailli siyasi yetkililerin öldüğüne ilişkin gerçeği yansıtmayan iddialar yaydığı bildirildi.
Netanyahu’nun 12 Mart tarihli konuşmasının ardından söylentiler yoğunlaştı. Bazı sosyal medya kullanıcıları, videodaki görsel düzensizlikleri gerekçe göstererek konuşmanın yapay zekâyla oluşturulduğunu veya değiştirildiğini öne sürdü.
Netanyahu, ölüm iddialarını yalanlamak amacıyla 15 Mart’ta Kudüs Tepeleri’ndeki The Sataf adlı kafede kahve alırken çekilen bir video yayımladı. Ancak hayatta olduğunu göstermek amacıyla paylaşılan bu video da çeşitli yapay zekâ tespit araçları ve sosyal medya kullanıcıları tarafından yanlış biçimde yapay zekâ üretimi içerik olarak sınıflandırıldı.
İran Devrim Muhafızları Ordusuyla bağlantılı Tasnim Haber Ajansı, “Netanyahu’nun Yeni Videosu Sahte Olduğunu Kanıtlıyor” başlıklı bir içerik yayımlayarak kafe videosunun dijital olarak üretildiğini gösterdiği iddia edilen bazı unsurlar sıraladı.
X platformunun Grok adlı yapay zekâ asistanı da videonun gerçekliği konusunda tutarsız yanıtlar verdi. Grok’un bazı sorgularda videoyu gerçek olarak değerlendirdiği, bazı sorgularda ise “deepfake” olarak nitelendirdiği bildirildi.
Doğrulama uzmanları, hem Netanyahu’nun 12 Mart tarihli konuşmasının hem de 15 Mart’ta yayımlanan kafe videosunun gerçek olduğunu doğruladı. Uzmanlar, kullanıcıların şüpheli olarak değerlendirdiği görsel bozulmaların yapay zekâ üretiminden değil, düşük kaliteli görüntülerin sıkıştırılması sırasında oluşan teknik artefaktlardan kaynaklandığını açıkladı.
Vaka, yapay zekâ tabanlı deepfake tespit araçlarının düşük kaliteli veya yoğun biçimde sıkıştırılmış gerçek videolarda yanlış pozitif sonuçlar üretebileceğini göstermektedir. Bu tür hatalı sınıflandırmaların çatışma ve kriz dönemlerinde ölüm söylentilerini güçlendirebileceği, gerçek görüntülerin güvenilirliğini zedeleyebileceği ve kamuoyundaki bilgi karmaşasını artırabileceği değerlendirilmektedir.
Kaynaklar & Kanıtlar
Akademik Atıf
Sınıflandırma
Detaylar
Zaman Çizelgesi
Olay tarihi zararın başladığı anı gösterir; haberin ya da davanın tarihi olmayabilir. Nasıl belirlenir?