Norveç’in Tromsø belediyesinin okul kapatma kararlarını desteklemek için hazırladığı raporda yapay zekâ kaynaklı sahte atıflar kullanıldığı bildirildi

Norveç’in kuzeyindeki Tromsø belediyesi, çocuk nüfusundaki azalmayı gerekçe göstererek bazı okul ve anaokullarının kapatılmasını öneren 120 sayfalık bir rapor yayımladı. Yerel halkın, kapatma kararlarının gerekçelerini tutarsız bulması üzerine raporun kaynakları incelendiğinde, metinde yer alan bilimsel atıfların önemli bir kısmının gerçekte var olmadığı tespit edildi.

Belediye Direktörü Stig Johnsen, raporun hazırlanmasında yapay zekâ kullanıldığını ve belgedeki 18 referanstan yalnızca 7’sinin gerçek olduğunu kabul etti. Raporda, Profesör Thomas Nordahl’a ait olduğu iddia edilen "Okulda Kalite: Öğrenme, Refah ve İlişkiler" adlı bir kitaba atıf yapıldığı, ancak Nordahl’ın böyle bir kitap yazmadığı ve daha önce hiç yazmadığı bir eser üzerinden kendisine atıf yapılmasına şaşırdığını belirttiği aktarıldı.

Olayın ardından belediye yönetimi, yaşanan hatalardan dolayı "derin üzüntü" duyduklarını açıklarken; Belediye Başkanı Gunnar Wilhelmsen, sorumluluğun idari birimde olduğunu vurguladı. Norveç kamu sektöründeki ilk büyük yapay zekâ skandallarından biri olarak nitelendirilen olay sonucunda, okul kapatma planlarının geçici olarak durdurulduğu bildirildi. Öte yandan, Norveç Dijitalleşme Bakanı Karianne Tung’un, yaşanan süreci yapay zekâ kullanımına yönelik bir deneyim olarak değerlendirerek belediyeyi bu teknolojiyi kullanma girişimi nedeniyle tebrik ettiği kaydedildi.

Sistemin, idari kararları desteklemek amacıyla yeterli doğrulama yapılmadan kullanılması, kamuoyunda güven kaybına ve idari süreçlerin aksamasına neden olmuştur.