RISKYZ-2025-00058MITAIID15 görüntülenme

Risk sınıflandırması: MIT AI Risk Repository etiketinden birebir alınmıştır.

2.Gizlilik ve Güvenlik

İskoç bir ses sanatçısı, ScotRail trenlerindeki yapay zekâ anonsunda sesinin izinsiz kullanıldığını iddia etti

Yayınlandı: 24 Temmuz 2026Olay: Mayıs 2025

İskoç bir ses sanatçısının, ScotRail trenlerindeki yapay zekâ sesli anons sisteminde kendi ses verisinin rızası olmadan kullanıldığını iddia ettiği bildirildi.

Olay

İskoç ses sanatçısı Gayanne Potter'ın, ScotRail'in trenlerde kullandığı yapay zekâ sesli anons sisteminde kendi sesinin izni olmadan kullanıldığını iddia ettiği bildirildi. Potter'ın, 2021 yılında ReadSpeaker ile yaptığı anlaşma kapsamında sesinin yalnızca erişilebilirlik ve e-öğrenme yazılımlarında kullanılacağının söylendiğini, ancak sesinin "Iona" adlı sentetik ses sistemi için kullanılacağı konusunda bilgilendirilmediğini öne sürdüğü aktarıldı.

Sentetik sesin Temmuz 2024'ten itibaren ScotRail trenlerinde kullanılmaya başlandığı, Potter'ın konuyla ilgili endişelerini Mayıs 2025'te kamuoyuyla paylaştığı ve ReadSpeaker ile iki yılı aşkın süredir özel bir anlaşmazlık yaşadığını belirttiği bildirildi. ScotRail'in başlangıçta anlaşmazlığın kendisi ile ReadSpeaker arasında olduğunu belirterek sesi kullanmaya devam ettiği, ancak daha sonra alternatif bir ses ile değiştirdiği aktarıldı.

Olayın, üretken yapay zekâ ses klonlama teknolojilerinin, kişilerin biyometrik ses verilerinin toplandığı orijinal amacın ötesinde ve açık rıza olmadan ticari ürünlerde kullanılabildiğini ve bunun kişisel veri ve gizlilik hakları açısından risk oluşturduğunu gösterdiği değerlendirilmektedir.

Akademik Atıf

RiskYZ. (2026). RISKYZ-2025-00058: İskoç bir ses sanatçısı, ScotRail trenlerindeki yapay zekâ anonsunda sesinin izinsiz kullanıldığını iddia etti. RiskYZ Vaka Kütüphanesi. https://riskyz.org/cases/RISKYZ-2025-00058

Sınıflandırma

Risk Alanı
2.Gizlilik ve Güvenlik
Alt Kategori
2.1Hassas bilgilerin ihlali
Kaynak
İnsan
Niyet
Kasıtlı
Zamanlama
Dağıtım Sonrası

Detaylar

Etkilenen Sistem
Iona (ReadSpeaker yapay zekâ sesli anons sistemi)
Sektör
Ulaşım
Konum
Birleşik Krallık

Zaman Çizelgesi

Olay Tarihi
Mayıs 2025
Yayınlandı
24.07.2026
Güncellendi
12.08.2026

Olay tarihi zararın başladığı anı gösterir; haberin ya da davanın tarihi olmayabilir. Nasıl belirlenir?

Etiketler

#ses klonlama#biyometrik veri#rıza ihlali#gizlilik#kişisel veri koruma