RISKYZ-2024-00152MITAIID4 görüntülenme

Risk sınıflandırması: MIT AI Risk Repository etiketinden birebir alınmıştır.

1.Ayrımcılık ve Zararlı İçerik

Birleşik Krallık Çalışma ve Emeklilik Bakanlığı (DWP) algoritmasının 200.000’den fazla kişiyi hatalı şekilde dolandırıcılık şüphelisi olarak işaretlediği bildirildi

Yayınlandı: 29 Temmuz 2026Olay: Haziran 2024

Birleşik Krallık’ta DWP’nin kullandığı otomatik sistemin, 200.000’den fazla meşru konut yardımı talebini hatalı şekilde dolandırıcılık şüphelisi olarak işaretleyerek binlerce kişiyi haksız soruşturmalara maruz bıraktığı bildirildi.

Olay

Birleşik Krallık Çalışma ve Emeklilik Bakanlığı (DWP) tarafından konut yardımı başvurularındaki dolandırıcılık ve hataları tespit etmek amacıyla kullanılan otomatik bir algoritmanın, son üç yıl içinde yaklaşık 200.000 kişiyi hatalı şekilde "yüksek riskli" olarak işaretlediği öne sürüldü. Bilgi edinme hakkı kapsamında elde edilen verilere göre, sistem tarafından riskli olarak bayraklandırılan vakaların üçte ikisinin aslında yasal ve doğru beyanlar olduğu belirlendi. Bu durumun, binlerce hanenin gereksiz yere soruşturulmasına yol açtığı ve yaklaşık 4,4 milyon sterlinlik idari denetim maliyetinin herhangi bir tasarruf sağlamayan dosyalara harcandığı aktarıldı.

Söz konusu sistemin; hak sahiplerinin yaş, cinsiyet, çocuk sayısı ve kira sözleşmesi türü gibi kişisel verilerini analiz ederek risk puanı oluşturduğu belirtildi. Sivil haklar grubu Big Brother Watch, DWP’nin bu tür teknolojilere aşırı güvenmesinin, halihazırda dezavantajlı ve savunmasız durumda olan bireylerin haklarını ikinci plana attığını savundu. Ayrıca, Ulusal Denetim Ofisi (NAO) ve bazı sivil toplum kuruluşları, kullanılan algoritmaların belirli demografik gruplara karşı önyargılı olabileceği ve "cinsiyetçi, yaşçı veya ırkçı" sonuçlar doğurabileceği yönündeki endişelerini dile getirdi.

DWP yetkilileri, seçim süreci nedeniyle iddialara ilişkin resmi bir açıklama yapmaktan kaçınırken; sistemin genel toplamda harcanan her 1 sterlin karşılığında 2,71 sterlin tasarruf sağladığını savundu. Öte yandan, Bilgi Komiserliği Ofisi (ICO) tarafından yürütülen bir incelemede, yerel yönetimlerin kullandığı benzer sistemlerin hak sahiplerine doğrudan finansal bir zarar veya mağduriyet verdiğine dair herhangi bir kanıt bulunmadığı ifade edildi. Ancak Turn2us gibi yardım kuruluşları, otomasyonun kullanıcılar aleyhine çalışmaması için sistemlerin kullanıcılarla iş birliği içinde yeniden gözden geçirilmesi gerektiğini vurguladı.

Olayda bahsi geçen temel aracın makine öğrenmesi veya üretken yapay zekâ kullanmayan kural tabanlı bir otomasyon olduğu, ancak DWP'nin benzer süreçlerde yapay zekâ kullanımını genişlettiği bildirilmektedir. Sistemin hata payının, başlangıçtaki pilot çalışmalarda öngörülen performansın çok altında kaldığı değerlendirilmektedir.

Akademik Atıf

RiskYZ. (2026). RISKYZ-2024-00152: Birleşik Krallık Çalışma ve Emeklilik Bakanlığı (DWP) algoritmasının 200.000’den fazla kişiyi hatalı şekilde dolandırıcılık şüphelisi olarak işaretlediği bildirildi. RiskYZ Vaka Kütüphanesi. https://riskyz.org/cases/RISKYZ-2024-00152

Sınıflandırma

Risk Alanı
1.Ayrımcılık ve Zararlı İçerik
Alt Kategori
1.3Gruplar arası eşitsiz performans
Kaynak
Yapay Zekâ
Niyet
Kasıtsız
Zamanlama
Dağıtım Sonrası

Detaylar

Etkilenen Sistem
DWP konut yardımı dolandırıcılık tespit algoritması ve otomatik risk puanlama sistemi
Sektör
Kamu Hizmetleri
Konum
Birleşik Krallık

Zaman Çizelgesi

Olay Tarihi
Haziran 2024
Yayınlandı
29.07.2026
Güncellendi
10.08.2026

Olay tarihi zararın başladığı anı gösterir; haberin ya da davanın tarihi olmayabilir. Nasıl belirlenir?

Etiketler

#yapay zekâ hatası#doğrulama eksikliği#kamu hizmetleri#algoritmik önyargı#kullanıcı güvenliği#Birleşik Krallık#otomatik karar verme#kamu güveni