xAI’ın Memphis’teki "Colossus" süper bilgisayar tesisinin izinsiz jeneratör kullanımıyla çevre kirliliğine yol açtığı iddia edildi

Elon Musk’ın yapay zekâ şirketi xAI tarafından Memphis, Tennessee’de kurulan ve "Colossus" olarak adlandırılan süper bilgisayar tesisinin, Grok adlı sohbet botunu eğitmek amacıyla yürüttüğü faaliyetlerde çevre kirliliğine neden olduğu öne sürüldü. Tesisin, yerel şebekeden çektiği yüksek miktardaki elektriğe ek olarak, hava kirliliği izni bulunmayan 30’dan fazla metan gazı türbinini çalıştırdığı bildirildi. Southern Environmental Law Center (SELC) tarafından paylaşılan termal görüntülerde, tesiste izin başvurusu yapılan 15 türbinin aksine 33 türbinin aktif ısı yaydığı ve çalıştığı iddia edildi.

Tesisin bulunduğu Güney Memphis bölgesinin; tarihsel olarak kirlilik kaynaklı hastalık oranlarının yüksek olduğu, düşük gelirli ve ağırlıklı olarak siyahilerin yaşadığı bir bölge olduğu belirtildi. SELC ve Memphis Community Against Pollution (MCAP) gibi kuruluşlar, türbinlerin yaydığı nitrojen oksit ve formaldehit gibi maddelerin bölgedeki hava kalitesini %30 ila %60 oranında kötüleştirebileceğini ve solunum yolu hastalıkları riskini artırdığını savundu. Ayrıca, tesisin tam kapasiteye ulaştığında günde yaklaşık 3,8 ila 4,9 milyon litre (1-1,3 milyon galon) su tüketeceği ve 100.000 evin ihtiyacına eşdeğer elektrik çekeceği öngörülmektedir.

Olayın idari boyutunda, projenin gizlilik sözleşmeleri (NDA) altında yürütüldüğü ve Belediye Meclisi üyeleri ile yerel halkın süreçten son anda haberdar edildiği öne sürüldü. Memphis Belediye Başkanı Paul Young, şirketin yalnızca 15 türbin kullandığını ve diğerlerinin sahada depolandığını savunurken; xAI ve Elon Musk’ın konuyla ilgili resmi açıklama yapmaktan kaçındığı bildirildi. Ayrıca, bölge sakinlerine gönderilen ve türbinlerin "temiz teknoloji" olduğunu savunan isimsiz broşürlerin yanıltıcı bilgiler içerdiği iddia edildi. Şirketin, jeneratörleri "taşınabilir" statüsünde tutarak kalıcı tesis izinlerinden kaçınmaya çalıştığı değerlendirilmektedir. Çevreci gruplar, tesisin faaliyetlerinin durdurulması veya günlük 25.000 ABD doları tutarında para cezası uygulanması talebiyle denetleyici kurumlara başvuruda bulunmuştur.