RISKYZ-2023-00168MITAIID4 görüntülenme

Risk sınıflandırması: MIT AI Risk Repository etiketinden birebir alınmıştır.

3.Yanlış Bilgi

Nijerya Devlet Başkanı Tinubu’nun ulusal para birimini dolarla değiştireceğini iddia eden manipüle edilmiş videonun sosyal medyada yayıldığı bildirildi

Yayınlandı: 29 Temmuz 2026Olay: Ağustos 2023

Nijerya’da ekonomik kriz sırasında Devlet Başkanı Tinubu’nun ulusal para birimini dolarla değiştireceğini iddia eden deepfake bir videonun, bir haber kanalının kimliği taklit edilerek sosyal medyada dolaşıma sokulduğu bildirildi.

Olay

2023 yılında Nijerya’da ulusal para birimi naira’nın değer kaybı ve nakit sıkıntısı nedeniyle ekonomik bir kriz yaşandığı dönemde, Devlet Başkanı Bola Tinubu’nun nairayı tedavülden kaldırarak yerine ABD dolarını getireceğini söylediği iddia edilen bir video Facebook’ta yayılıma girdi. Arise News kanalının haber bülteni formatında hazırlanan videoda, sunucu Ojy Okpe’nin ve Devlet Başkanı Tinubu’nun ifadelerinin yer aldığı görüldü.

Yapılan incelemelerde, videonun dijital olarak manipüle edildiği; hem sunucunun hem de devlet başkanının dudak hareketlerinin sesle uyumsuz olduğu belirlendi. Arise News, resmi sosyal medya kanalları üzerinden bir açıklama yayımlayarak söz konusu içeriğin "sahte haber tacirlerinin işi" olduğunu ve kurumun "What’s Trending" programı sunucusunu taklit eden bir deepfake (derin sahte) videosu olduğunu duyurdu. Kanal, içerikle hiçbir bağları olmadığını belirterek videoyu "SAHTE" damgasıyla kamuoyuna sundu.

Olayın gerçekleştiği dönemde Nijerya hükümetinin döviz kurunu sabitleme ve parayı yeniden tasarlama gibi kritik ekonomik adımlar attığı, ancak ulusal para biriminden vazgeçilmesi yönünde resmi bir karar veya güvenilir bir haber kaynağı bulunmadığı vurgulandı. Africa Check gibi doğrulama kuruluşları, videonun ülkedeki ekonomik belirsizlik ortamında dezenformasyon yaymak amacıyla üretildiğini bildirdi.

Akademik Atıf

RiskYZ. (2026). RISKYZ-2023-00168: Nijerya Devlet Başkanı Tinubu’nun ulusal para birimini dolarla değiştireceğini iddia eden manipüle edilmiş videonun sosyal medyada yayıldığı bildirildi. RiskYZ Vaka Kütüphanesi. https://riskyz.org/cases/RISKYZ-2023-00168

Sınıflandırma

Risk Alanı
3.Yanlış Bilgi
Alt Kategori
3.1Yanlış veya yanıltıcı bilgi
Kaynak
Yapay Zekâ
Niyet
Kasıtlı
Zamanlama
Dağıtım Sonrası

Detaylar

Etkilenen Sistem
Üretken yapay zekâ video düzenleme araçları ve Facebook
Sektör
Kamu Hizmetleri
Konum
Nijerya

Zaman Çizelgesi

Olay Tarihi
Ağustos 2023
Yayınlandı
29.07.2026
Güncellendi
11.08.2026

Olay tarihi zararın başladığı anı gösterir; haberin ya da davanın tarihi olmayabilir. Nasıl belirlenir?

Etiketler

#üretken yapay zekâ#deepfake#dezenformasyon#sosyal medya#siyasi manipülasyon#kamu güveni#yanıltıcı içerik#Nijerya