RISKYZ-2023-00143MITAIID4 görüntülenme

Risk sınıflandırması: MIT AI Risk Repository etiketinden birebir alınmıştır.

4.Kötü Niyetli Aktörler ve Kötüye Kullanım

Moldova Cumhurbaşkanı Maia Sandu’yu hedef alan yapay zekâ üretimi sahte videoların dezenformasyon amacıyla dolaşıma sokulduğu bildirildi

Yayınlandı: 29 Temmuz 2026Olay: Aralık 2023

Moldova Cumhurbaşkanı Maia Sandu’nun ses ve görüntüsünün yapay zekâ ile taklit edildiği videoların, Rusya yanlısı dezenformasyon kampanyaları kapsamında toplumsal bölünme yaratmak amacıyla yayımlandığı bildirildi.

Olay

Moldova Cumhurbaşkanlığı, Aralık 2023’te yaptığı resmi açıklamada, Cumhurbaşkanı Maia Sandu’nun görüntü ve sesinin yapay zekâ kullanılarak taklit edildiği yeni bir "deepfake" videonun yayımlandığını duyurdu. "Sandu Oficial" adlı bir Telegram kanalında paylaşılan ve Rusça konuşan kitleleri hedef alan kanallar aracılığıyla yayılan videoda, Sandu’nun halkın yaşam standartlarıyla alaycı bir dille konuştuğu görülmektedir. Videoda ayrıca, Moldova’nın Avrupa yanlısı liderliğinin "sponsorları" olarak George Soros ve Amerika Birleşik Devletleri’nin gösterildiği; bu temanın bölgedeki dezenformasyon faaliyetlerinde sıkça kullanıldığı belirtildi.

Cumhurbaşkanlığı, söz konusu içeriğin Moldova’nın demokratik kurumlarını zayıflatmak, toplumda güvensizlik ve bölünme yaratmak amacıyla yürütülen bir hibrit savaş unsuru olduğunu ifade etti. Videonun, Sandu’nun geleneksel yılbaşı konuşmasından hemen önce dolaşıma sokulması dikkat çekici bir zamanlama olarak değerlendirildi. Moldova makamları, bu tür içeriklerin arkasında Moskova ile koordineli çalıştığı öne sürülen firari oligark Ilan Shor’a bağlı grupların bulunduğunu ve benzer sahte videoların daha önce yerel seçimler döneminde Sandu’nun istifa ettiğini iddia etmek için de kullanıldığını bildirdi.

Moldova hükümeti; Facebook, Instagram, YouTube ve Telegram gibi platformlara, dezenformasyon içeren ve sponsorlu olarak öne çıkarılan bu tür içeriklere karşı somut önlem almaları çağrısında bulundu. Ülkede yapay zekâ kullanımını veya bu teknolojilerin denetimini kapsayan ulusal bir stratejinin henüz bulunmadığı, ancak uluslararası uzmanların bu tür kontrolsüz kullanımların mahremiyet ve şeffaflık açısından risk oluşturduğuna dair uyarıları vurgulandı. Cumhurbaşkanlığı, videolarda yer alan ifadelerin tamamen kurgusal olduğunu belirterek içeriklerin gerçekliğini kesin bir dille reddetti.

Akademik Atıf

RiskYZ. (2026). RISKYZ-2023-00143: Moldova Cumhurbaşkanı Maia Sandu’yu hedef alan yapay zekâ üretimi sahte videoların dezenformasyon amacıyla dolaşıma sokulduğu bildirildi. RiskYZ Vaka Kütüphanesi. https://riskyz.org/cases/RISKYZ-2023-00143

Sınıflandırma

Risk Alanı
4.Kötü Niyetli Aktörler ve Kötüye Kullanım
Alt Kategori
4.1Ölçeklenmiş dezenformasyon, gözetim ve etki operasyonları
Kaynak
İnsan
Niyet
Kasıtlı
Zamanlama
Dağıtım Sonrası

Detaylar

Etkilenen Sistem
Üretken yapay zekâ (deepfake teknolojisi), Telegram, Facebook
Sektör
Kamu Hizmetleri
Konum
Moldova

Zaman Çizelgesi

Olay Tarihi
Aralık 2023
Yayınlandı
29.07.2026
Güncellendi
12.08.2026

Olay tarihi zararın başladığı anı gösterir; haberin ya da davanın tarihi olmayabilir. Nasıl belirlenir?

Etiketler

#deepfake#dezenformasyon#siyasi manipülasyon#üretken yapay zekâ#kimlik taklidi#sosyal medya manipülasyonu#kamu güveni#demokratik bütünlük