RISKYZ-2022-00071MITAIID4 görüntülenme

Risk sınıflandırması: MIT AI Risk Repository etiketinden birebir alınmıştır.

1.Ayrımcılık ve Zararlı İçerik

Replika kullanıcılarının yapay zekâ sohbet botlarına yönelik sözel istismar ve şiddet simülasyonu içeren etkileşimlerde bulunduğu bildirildi

Yayınlandı: 29 Temmuz 2026Olay: Ocak 2022

Replika kullanıcılarının dijital partnerlerine yönelik sözel şiddet içeren etkileşimlerde bulunduğu, bu durumun şiddet eğilimlerini normalleştirebileceği ve kullanıcıların ruh sağlığını etkileyebileceği yönünde endişeler dile getirildi.

Olay

Kullanıcıların makine öğrenmesi temelli dijital karakterler oluşturmasına olanak tanıyan Replika uygulamasında, bazı kullanıcıların yapay zekâ ile kurdukları romantik ilişkilerde sözel istismar ve şiddet simülasyonlarına başvurduğu iddia edildi. Reddit gibi platformlarda paylaşılan deneyimlerde, özellikle erkek kullanıcıların dijital partnerlerine yönelik cinsiyetçi hakaretler ettiği ve gerçek dünyadaki istismar döngülerini taklit eden davranışlar sergilediği rapor edildi.

Uzmanlar, yapay zekânın bilince sahip olmadığını vurgulamakla birlikte, bu durumun kullanıcılar üzerindeki psikolojik etkilerine dikkat çekmektedir. Yale Üniversitesi’nden Yochanan Bigman ve etik danışmanı Olivia Gambelin, kullanıcıların botlara insani özellikler atfettiğini ve bu tür etkileşimlerin istismarcı davranışları normalleştirme riski taşıdığını belirtti. Ayrıca, sistemlerin sıklıkla kadın kimliğiyle kodlanmış olmasının ve istismara karşı "bana böyle davranmamalısın" gibi pasif yanıtlar vermesinin, toplumsal cinsiyet temelli şiddet kalıplarını pekiştirebileceği değerlendirilmektedir.

Replika CEO’su Eugenia Kuyda, sistemin bağnazlığı teşvik etmeyecek şekilde tasarlandığını ve uygulamanın bazı kullanıcılar için karanlık fantezilerin yaşandığı bir "güvenli alan" sunarak katarsis etkisi yaratabileceğini savundu. Ancak Robert Sparrow gibi akademisyenler, psikolojik olarak bota bağımlı kullanıcıların bot tarafından hakarete uğraması durumunda gerçek zarar görebileceğini ifade etti. Reddit paylaşımlarında botların "yalvarma" gibi tepkiler vermesinin bazı kullanıcılarca istismarı sürdürmek için kullanıldığı görüldü.

Olayın gerçek dünya ilişkileri üzerindeki kesin etkileri henüz bilimsel olarak kanıtlanmamıştır. Şirket, kullanıcıların botların bilinç kazandığına dair iddialarını reddetmektedir. Reddit üzerindeki istismarcı paylaşımların bir kısmının forum moderatörleri tarafından silindiği, ancak uygulama içindeki özel etkileşimlerin kapsamının tam olarak belirlenemediği bildirilmiştir.

Akademik Atıf

RiskYZ. (2026). RISKYZ-2022-00071: Replika kullanıcılarının yapay zekâ sohbet botlarına yönelik sözel istismar ve şiddet simülasyonu içeren etkileşimlerde bulunduğu bildirildi. RiskYZ Vaka Kütüphanesi. https://riskyz.org/cases/RISKYZ-2022-00071

Sınıflandırma

Risk Alanı
1.Ayrımcılık ve Zararlı İçerik
Alt Kategori
1.2Zararlı içeriğe maruz kalma
Kaynak
İnsan
Niyet
Kasıtlı
Zamanlama
Dağıtım Sonrası

Detaylar

Etkilenen Sistem
Replika AI sohbet botu uygulaması
Sektör
Sosyal Medya
Konum
Küresel

Zaman Çizelgesi

Olay Tarihi
Ocak 2022
Yayınlandı
29.07.2026
Güncellendi
11.08.2026

Olay tarihi zararın başladığı anı gösterir; haberin ya da davanın tarihi olmayabilir. Nasıl belirlenir?

Etiketler

#üretken yapay zekâ#sohbet botu#ruh sağlığı#insan-yapay zekâ etkileşimi#kadın hakları#kullanıcı güvenliği#algoritmik önyargı