RISKYZ-2022-00064MITAIID5 görüntülenme

Risk sınıflandırması: MIT AI Risk Repository etiketinden birebir alınmıştır.

6.Sosyoekonomik ve Çevresel Zararlar

Axon Enterprise’ın okullarda şok tabancalı dron kullanma önerisi etik kurulda toplu istifaya yol açtı; proje duraklatıldı

Yayınlandı: 29 Temmuz 2026Olay: Haziran 2022

Axon Enterprise’ın okullarda silahlı dron kullanımı önerisi, etik kurulda toplu istifaya neden oldu ve şirket gelen tepkiler üzerine projeyi duraklattığını açıkladı.

Olay

Taser üreticisi Axon Enterprise, Mayıs 2022'de Teksas'taki Uvalde okul saldırısının ardından, okullara uzaktan kumandalı ve şok tabancası (taser) donanımlı dronlar yerleştirme planını kamuoyuna duyurdu. Şirket CEO'su Rick Smith, bu sistemin saldırganları etkisiz hale getirerek benzer trajedileri önleyebileceğini savundu. Ancak bu duyurunun, şirketin teknoloji, polislik ve gizlilik uzmanlarından oluşan yapay zekâ etik kuruluna danışılmadan yapıldığı belirtildi.

Etik kurul üyeleri, öneriyi "tehlikeli ve hayal ürünü" olarak nitelendirerek sert tepki gösterdi. Kurul üyesi Profesör Barry Friedman, dronların kapalı kapılardan geçemeyeceği ve her sınıfa bir dron yerleştirmenin imkansızlığı gibi nedenlerle fikri "çatlakça" (crackpot) olarak tanımladı. Kurulun daha önce polis kullanımı için önerilen benzer bir projeye karşı oy kullandığı, ancak okul projesinin bu kararın kapsamını aşan bir genişleme olduğu vurgulandı. Kurul üyesi Wael Abd-Almageed ve diğer sekiz meslektaşının, şirketin bu kararı kurulun onayını almadan duyurması üzerine 12 üyeli panelden istifa ettiği bildirildi.

Yaşanan toplu istifaların ardından CEO Rick Smith, projeye yönelik çalışmaların duraklatıldığını (pausing) ve paydaşlarla daha kapsamlı bir değerlendirme yapılacağını açıkladı. Smith, kurul üyelerinin teknik soruları yanıtlamasına fırsat vermeden ayrılmalarını "talihsizlik" olarak değerlendirirken; kurul üyeleri ise Axon'un geçmişte yüz tanıma teknolojisi gibi konularda sergilediği iş birliği odaklı tutumu bu olayda terk ettiğini savundu.

Akademik Atıf

RiskYZ. (2026). RISKYZ-2022-00064: Axon Enterprise’ın okullarda şok tabancalı dron kullanma önerisi etik kurulda toplu istifaya yol açtı; proje duraklatıldı. RiskYZ Vaka Kütüphanesi. https://riskyz.org/cases/RISKYZ-2022-00064

Sınıflandırma

Risk Alanı
6.Sosyoekonomik ve Çevresel Zararlar
Alt Kategori
6.5Yönetişim başarısızlığı
Kaynak
İnsan
Niyet
Kasıtlı
Zamanlama
Dağıtım Öncesi

Detaylar

Etkilenen Sistem
Axon şok tabancalı insansız hava aracı (dron) prototipi ve yapay zekâ etik denetim süreci
Sektör
Kamu Hizmetleri
Konum
Amerika Birleşik Devletleri

Zaman Çizelgesi

Olay Tarihi
Haziran 2022
Yayınlandı
29.07.2026
Güncellendi
10.08.2026

Olay tarihi zararın başladığı anı gösterir; haberin ya da davanın tarihi olmayabilir. Nasıl belirlenir?

Etiketler

#kamu güvenliği#okul güvenliği#hesap verebilirlik#şeffaflık#yapay zekâ#meslek etiği#kritik altyapı#insan-yapay zekâ etkileşimi