Birleşik Krallık’ta sınav notlarını belirlemek için kullanılan algoritma, sosyoekonomik eşitsizlikleri derinleştirdiği eleştirileri ve kamuoyu tepkileri üzerine iptal edildi

Birleşik Krallık’ta COVID-19 pandemisi nedeniyle 2020 yılındaki A-level ve GCSE sınavlarının iptal edilmesinin ardından, sınav düzenleme kurumu Ofqual tarafından kullanılan matematiksel modelin büyük çaplı tartışmalara yol açtığı bildirildi. Sistemin, öğrencilerin bireysel performansından ziyade okulların geçmiş başarı verilerine ve öğrenci sıralamalarına dayanması nedeniyle, A-level notlarının yaklaşık %40’ının öğretmenlerin öngördüğü notlardan daha düşük belirlendiği görüldü.

Algoritmanın, özellikle dezavantajlı bölgelerdeki devlet okullarında eğitim gören başarılı öğrencileri olumsuz etkilediği, buna karşın sınıf mevcutları daha küçük olan özel okullara avantaj sağladığı iddia edildi. Veriler, özel okullardaki en yüksek başarı oranlarının algoritma kullanımıyla birlikte bir önceki yıla göre %4,7 arttığını, devlet okullarında ise bu artışın %2 civarında kaldığını gösterdi. Ofqual, modelin temel amacının "not enflasyonunu" önlemek ve ulusal başarı düzeyini geçmiş yıllarla tutarlı tutmak olduğunu savunsa da, eleştirmenler sistemin bireysel başarıyı istatistiksel verilere feda ettiğini öne sürdü.

Kamuoyunda oluşan tepkiler ve protestoların ardından Birleşik Krallık hükümeti geri adım atarak, algoritma sonuçları yerine öğretmenlerin değerlendirmelerine (Merkez Tarafından Belirlenen Notlar - CAG) dönülmesine karar verdi. Dönemin Eğitim Bakanı Gavin Williamson, süreçteki "tutarsızlıklar" ve öğrencilerin yaşadığı mağduriyet nedeniyle özür diledi. Olayın ardından Ofqual’ın üst düzey yöneticileri parlamento komisyonu önünde ifade verdi.

Sistemin teknik altyapısına yönelik eleştirilerde, algoritmanın yalnızca son üç yılın verilerine odaklanması ve hızlı gelişim gösteren okulları hesaba katmaması temel kusurlar olarak nitelendirildi. Ayrıca, küçük sınıflarda (5-15 öğrenci) öğretmen tahminlerine daha fazla ağırlık verilmesi kararının, büyük sınıflara sahip devlet okulları aleyhine sonuç doğurduğu bildirildi.