Meta’nın reklam algoritmalarının konut ilanlarında ayrımcılığa yol açtığı iddiasıyla ABD makamlarıyla uzlaşmaya vardığı bildirildi

ABD Konut ve Kentsel Gelişim Bakanlığı (HUD) ve ardından Adalet Bakanlığı (DOJ), Meta’nın (eski adıyla Facebook) reklam sisteminin konut ilanlarında ayrımcılık yaparak federal Adil Konut Yasası’nı ihlal ettiğini ileri sürmüştür. İddialara göre platform, reklamverenlerin kullanıcıları ırk, din, cinsiyet, engellilik durumu ve ulusal köken gibi koruma altındaki niteliklere göre hedeflemesine veya bu kişileri ilanları görmekten dışlamasına olanak tanımıştır.

Olayın merkezinde, "Benzer Hedef Kitle" (Lookalike Audience) ve daha sonra "Özel Reklam Hedef Kitlesi" (Special Ad Audience) olarak adlandırılan makine öğrenmesi araçlarının yer aldığı belirtilmektedir. Bu algoritmaların, kullanıcı verilerini analiz ederek belirli bir ilana yanıt verme olasılığı en yüksek kişileri gruplandırdığı; ancak bu süreçte koruma altındaki sınıfları sistematik olarak dışladığı iddia edilmiştir. DOJ, algoritmaların hem kasıtlı ayrımcılık hem de dolaylı ayrımcılık yarattığını savunmuştur. Meta ise HUD'un algoritmaların ayrımcılık yaptığına dair somut bir kanıt bulamadığını savunmuştur.

Meta, sürecin başında HUD’un kararına şaşırdığını belirterek ayrımcılığı önlemek için binlerce hedefleme seçeneğini kaldırdığını ve sivil toplum kuruluşlarıyla iş birliği yaptığını açıklamıştır. Şirket, HUD’un kullanıcı verilerine yönelik taleplerini "yeterli koruma önlemi içermediği" gerekçesiyle reddetmiş; ancak 2022 yılında DOJ ile varılan tarihi uzlaşma kapsamında, konut reklamları için ayrımcı olduğu öne sürülen hedefleme araçlarını kullanmayı bırakmayı kabul etmiştir.

Uzlaşma uyarınca Meta, algoritmik yanlılığı gidermek için mahkeme denetimine tabi yeni bir sistem geliştirmeyi, bağımsız bir üçüncü taraf denetçiyle çalışmayı ve Adil Konut Yasası kapsamındaki en yüksek idari para cezası olan 115,054 doları ödemeyi taahhüt etmiştir. Bu vaka, ABD’de algoritmik önyargı nedeniyle bir teknoloji şirketine karşı açılan ve sistem değişikliğiyle sonuçlanan ilk önemli yasal süreçlerden biri olarak değerlendirilmektedir.