RISKYZ-2017-00050MITAIID3 görüntülenme

Risk sınıflandırması: MIT AI Risk Repository etiketinden birebir alınmıştır.

1.Ayrımcılık ve Zararlı İçerik

TSA vücut tarayıcılarındaki ikili cinsiyet algoritmasının trans bireylere yönelik hatalı alarmlara ve istilacı aramalara yol açtığı iddia edildi

Yayınlandı: 29 Temmuz 2026Olay: Eylül 2017

TSA vücut tarayıcılarının ikili cinsiyet yazılımının, trans yolcuların anatomisini "yabancı nesne" olarak algılayarak hatalı alarmlar verdiği ve bu durumun istilacı fiziksel aramalara yol açtığı öne sürülmektedir.

Olay

ABD Ulaştırma Güvenlik İdaresi (TSA) tarafından havalimanlarında kullanılan tam vücut tarayıcılarının, sahip oldukları ikili cinsiyet (erkek/kadın) algoritması nedeniyle trans ve cinsiyet uyumsuzluğu olan bireyleri sistematik olarak hatalı şekilde işaretlediği öne sürülmektedir. 15 Eylül 2017 tarihinde Fort Lauderdale-Hollywood Uluslararası Havalimanı’nda yaşanan bir vakada, Olivia isimli trans bir kadının, sistemin kasık bölgesinde "anomali" tespit etmesi üzerine istilacı bir fiziksel aramaya maruz kaldığı bildirildi.

Sistemin çalışma prensibine göre, operatör yolcu tarayıcıya girmeden önce dış görünüşe dayalı olarak "erkek" veya "kadın" butonlarından birini seçmektedir. Yazılımın, seçilen cinsiyete göre belirli bir anatomik yapıyı "normal" kabul ettiği; bu beklentiyle uyuşmayan fiziksel özellikleri ise potansiyel tehdit veya yabancı madde olarak algılayarak alarm verdiği belirtilmektedir. ProPublica tarafından yapılan incelemede, 2016-2019 yılları arasındaki sivil haklar şikâyetlerinin %5’inin trans bireylerden geldiği, oysa bu grubun toplam nüfusun %1’inden azını oluşturduğu tespit edilmiştir.

TSA yetkilileri, tarama işlemlerinin ırk, cinsiyet veya cinsiyet kimliği gözetmeksizin saygılı bir şekilde yürütüldüğünü savunmaktadır. Kurum, personeline yönelik trans farkındalık eğitimleri başlattığını ve daha kapsayıcı teknolojik seçenekler üzerinde çalıştığını açıklamıştır. Ancak hak savunucuları ve mağdurlar, algoritmik yapının doğası gereği trans bireyleri "şüpheli" kategorisine ittiğini, bunun da travmatik fiziksel aramalara ve yolcuların kendilerini kanıtlamak için kıyafetlerini çıkarmak zorunda hissettikleri aşağılayıcı durumlara zemin hazırladığını iddia etmektedir.

Olaydaki temel sorunun, tarama sistemlerinin insan çeşitliliğini ikili bir modelle sınırlaması ve bu teknik kısıtın güvenlik personeli tarafından mutlak bir veri olarak kabul edilmesi olduğu değerlendirilmektedir. TSA’nın şikâyet kayıtlarını kategorize etme biçimi nedeniyle, bu tür vakaların gerçek boyutunun tam olarak raporlanamadığı ve verilerin sistematik bir belirsizlik içerdiği de vurgulanmaktadır.

Akademik Atıf

RiskYZ. (2026). RISKYZ-2017-00050: TSA vücut tarayıcılarındaki ikili cinsiyet algoritmasının trans bireylere yönelik hatalı alarmlara ve istilacı aramalara yol açtığı iddia edildi. RiskYZ Vaka Kütüphanesi. https://riskyz.org/cases/RISKYZ-2017-00050

Sınıflandırma

Risk Alanı
1.Ayrımcılık ve Zararlı İçerik
Alt Kategori
1.1Adaletsiz ayrımcılık ve yanlış temsil
Kaynak
Yapay Zekâ
Niyet
Kasıtsız
Zamanlama
Dağıtım Sonrası

Detaylar

Etkilenen Sistem
TSA tam vücut tarama sistemleri (AIT) ve cinsiyet temelli risk değerlendirme yazılımı
Sektör
Ulaşım
Konum
Amerika Birleşik Devletleri

Zaman Çizelgesi

Olay Tarihi
Eylül 2017
Yayınlandı
29.07.2026
Güncellendi
10.08.2026

Olay tarihi zararın başladığı anı gösterir; haberin ya da davanın tarihi olmayabilir. Nasıl belirlenir?

Etiketler

#algoritmik hata#algoritmik önyargı#ulaşım güvenliği#ayrımcılık#kamu güvenliği#insan-teknoloji etkileşimi#algoritmik ayrımcılık#doğrulama eksikliği