RISKYZ-2015-00011MITAIID5 görüntülenme

Risk sınıflandırması: MIT AI Risk Repository etiketinden birebir alınmıştır.

1.Ayrımcılık ve Zararlı İçerik

Google Görsel Arama sonuçlarında mesleki cinsiyet önyargısı ve kadınların yetersiz temsili olduğu iddia edildi

Yayınlandı: 29 Temmuz 2026Olay: Nisan 2015

Google Görsel Arama sonuçlarının CEO ve yazar gibi mesleklerde kadınları gerçek oranlarından daha az temsil ettiği, bunun da kullanıcıların toplumsal cinsiyet algılarını etkileyebileceği bildirildi.

Olay

Washington Üniversitesi ve Maryland Üniversitesi araştırmacıları tarafından yürütülen bir çalışma, Google Görsel Arama sonuçlarının çeşitli meslek gruplarında cinsiyet önyargısı barındırdığını ve gerçek dünya verileriyle uyumsuzluk gösterdiğini ortaya koydu. 45 farklı meslek dalı için ilk 100 görsel sonucunun incelendiği araştırmada, özellikle üst düzey yöneticilik gibi alanlarda kadınların temsil oranının, resmi istatistiklerin altında kaldığı saptandı. Örneğin, "CEO" araması yapıldığında sonuçların yalnızca %11’inin kadın olduğu, ancak ABD Çalışma İstatistikleri Bürosu (BLS) verilerine göre gerçek oranın %27 olduğu bildirilmiştir.

İncelemede, "CEO" aramasında çıkan ilk kadın figürünün gerçek bir yönetici değil, hiciv içerikli bir haber sitesinden (The Onion) alınan "CEO Barbie" görseli olduğu dikkat çekmiştir. Benzer şekilde, "yazar" aramalarında kadınların temsili %25’te kalırken gerçek oranın %56 olduğu; buna karşın "tele-pazarlamacı" aramalarında sonuçların %64'ünün kadın olduğu ancak gerçek iş gücü oranının %50 civarında seyrettiği aktarılmıştır. Ayrıca, "kadın inşaat işçisi" gibi aramalarda üst sıralarda çıkan bazı görsellerin profesyonel çalışanlar yerine, mesleki ciddiyetle bağdaşmayan ve cinsiyetçi kalıpları pekiştiren modellerden oluştuğu vurgulanmıştır.

Araştırmacılar, bu algoritmik yanlılığın kullanıcıların gerçek dünyadaki mesleki dağılıma ilişkin algılarını yaklaşık %7 oranında değiştirebildiğini saptamıştır. Google konuyla ilgili yorum yapmaktan kaçınırken, araştırmacılar bu durumun tamamen gerçeklikten kopuk olmadığını ancak mevcut toplumsal stereotipleri pekiştirme eğiliminde olduğunu ifade etmiştir. Sorunun temelinde, arama motoru algoritmalarının internetteki mevcut içerikleri ve kullanıcı tercihlerini yansıtma biçiminin yattığı, benzer sonuçların Bing ve Yahoo gibi diğer arama motorlarında da gözlemlendiği değerlendirilmektedir.

Akademik Atıf

RiskYZ. (2026). RISKYZ-2015-00011: Google Görsel Arama sonuçlarında mesleki cinsiyet önyargısı ve kadınların yetersiz temsili olduğu iddia edildi. RiskYZ Vaka Kütüphanesi. https://riskyz.org/cases/RISKYZ-2015-00011

Sınıflandırma

Risk Alanı
1.Ayrımcılık ve Zararlı İçerik
Alt Kategori
1.1Adaletsiz ayrımcılık ve yanlış temsil
Kaynak
Yapay Zekâ
Niyet
Kasıtsız
Zamanlama
Dağıtım Sonrası

Detaylar

Etkilenen Sistem
Google Görsel Arama (Google Image Search) algoritmaları
Sektör
Bilişim
Konum
Amerika Birleşik Devletleri

Zaman Çizelgesi

Olay Tarihi
Nisan 2015
Yayınlandı
29.07.2026
Güncellendi
11.08.2026

Olay tarihi zararın başladığı anı gösterir; haberin ya da davanın tarihi olmayabilir. Nasıl belirlenir?

Etiketler

#Google#algoritmik önyargı#yapay zekâ hatası#arama motoru#kadın hakları#doğruluk#güvenilirlik#toplumsal medya manipülasyonu